Miras sebebiyle istihkak (mirasçılık) davası : (action for recovery of property by reason of inheritance, Hereditatis Petitio)

Yükleniyor...
Küçük Resim

Tarih

2021

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

İstanbul Ticaret Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Öz Miras sebebiyle istihkak davası Roma Hukuku kökenli bir miras hukuku davasıdır. Esasen mirasçı tereke değerlerini fiilen elde etmek üzere küllî halef sıfatıyla miras bırakandan intikal eden dava haklarına sahiptir. Ancak gerçekte sahip olunmayan bir miras hakkı iddiası ile tereke veya münferit tereke değerine el koyan pro herede tereke zilyedine karşı mirasçının hukukî olarak himaye edilmesinde bu dava hakları yeterli görülmeyerek, mirasçıya ayrıca zamanaşımı süresine bağlanmış küllî ve cü’zi dava şeklinde açılabilen miras sebebiyle istihkak davası hakkı tanınmıştır. Miras sebebiyle istihkak davası, öğretide şartları ve hükümleri bakımından birçok yönden görüş birliğine varılamamış bir kurumdur. Çalışmamızda davaya ilişkin uyuşmazlıkların gerekçeleri Hukuk Tarihi de dikkate alınarak araştırılmıştır. Miras sebebiyle istihkak davası çalışmada üç bölüm olarak incelenmiştir. Davanın Roma Hukuku’ndan itibaren gelişimi ve modern hukuk sistemlerine aktarılma süreci birinci bölümde incelenmiştir. Birinci bölümde ayrıca Alman ve İsviçre-Türk Hukuk Hukuk öğretilerinde, davanın hukukî niteliğine ilişkin ilri sürülen görüşlere yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci ana bölümünde, davanın tarafları, bu bağlamda miras sebebiyle istihkak davasında aktif ve pasif dava ehliyetini haiz kimseler ve dava konusu tetkik edilmiştir. Çalışmamızın üçüncü ana bölümünde ise miras sebebiyle istihkak davasının, yenilik doğuran Miras Hukuku davaları olan tenkis ve ölüme bağlı tasarrufların iptali davaları ve muhtelif miras hukuku davaları ile ilişkisi, muris muvazaası halinde uygulanma imkânının olup olmadığı ve istihkak davası ile benzer ve farklı yönleri araştırılmıştır. Yine çalışmamızın bu son bölümünde miras sebebiyle istihkak davasının kendisine has özellikleri incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Miras sebebiyle İstihkak Davası, Mirasçılık Davası, Hereditatis Petitio, Tereke, Yasal Mirasçı, Atanmış Mirasçı Abstract The Action for Property by Reason of İnheritance arising from inheritance is a lawsuit filed under the inheritance law originating from Roman Law. The inheritor has the right of action passed down from the legator to obtain the heritage as the universal successor. However, in the defense of a successor against pro herede heritage possessor these rights of action were deemed insufficient and the inheritor was granted the right to a Action of Inheritance based on the inheritance litigations that can be initiated in the form of a general and singular lawsuit. The action for property by reason of inheritance is an institution on which a consensus has not been reached in many aspects regarding its terms and provisions in the doctrine. In our study, the grounds for the disputes related to actions are examined by considering the History of Law. In this context, the development of the action since Roman Law and the process of its transfer to modern legal systems are examined in the first section. In the first section, opinions on the legal nature of the action in German, Swiss and Turkish Law doctrines are also included. In the second main section of the study, the parties to the case, in this context, the persons who have the capacity to act actively and passively in the action arising from inheritance and the subject of the action are examined. In the third main section of our study, the relationship between the action with the various Inheritance cases were examined. And similar and different aspects with rei vindicatio have been researched. In this last part of our study, the peculiar features of the case of remuneration due to inheritance are also examined under a separate heading. Keywords: Action for Property by Reason of İnheritance, Action of Inheriance, Hereditatis Petitio, Heritage, Legal Heir, Appointed Legate İÇİNDEKİLER Öz . i Abstract. ii İÇİNDEKİLER. iii KISALTMALAR. vii GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Tarihî Gelişimi ve Hukukî Niteliği. 4 §1. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Tarihî Gelişimi. 4 I. Roma Hukukunda ve Müşterek Hukukta Hereditatis Petitio . 4 II. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Modern Hukuklarda Kanunlaştırılma Süreci…………………………………………………………………………. 11 III. Alman Medenî Kanunu’nda Miras Sebebiyle İstihkak Davası Düzenlemelerinin Kabulü. 13 1. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Düzenlemelerinin BGB’ye Kabulü . 13 2. BGB’de Düzenlenen Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Hereditatis Petitio ile İlişkisi . 17 IV. İsviçre Medenî Kanunu’nda Miras Sebebiyle İstihkak Davasının (Erbschaftsklage) Kabulü . 20 V. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Türk Medenî Kanunu’nuna Kabulü (TMK md. 637-639). 23 VI. Kısa Değerlendirme . 25 §2. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Hukukî Niteliği . 26 I. Genel Olarak. 26 II. Davanın Bir İhtiyaca Cevap Verip Vermediği Tartışmaları . 27 III. Dava Sebebi (Klagegrund). 29 IV. Alman Hukuku’nda Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Hukukî Niteliği Hakkında İleri Sürülen Görüşler. 37 1. Genel Olarak . 37 2. Münferit Davalar Toplamı Teorisi (Theorie der Summe aller Einzelansprüche-Summenthorie) . 38 3. Bağımsız(Müstakil) ve Küllî Dava Teorisi (Theorie Des Selbstandigen Einheitlichen Gesamtanspruch) . 40 4. Talepler (Davalar) Buketi Teorisi (Anspruchbündel- Anspruchmehrheit Theorie) . 43 V. İsviçre-Türk Hukuklarında Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Hukukî Niteliği Hakkında İleri Sürülen Görüşler . 46 1. Mirasçıya Münferit Dava Hakları Yanında Tanınmış Bağımsız (Müstakil) Bir Dava Olarak Miras Sebebiyle İstihkak Davası . 46 2. Küllî Bir Dava Olarak Miras Sebebiyle İstihkak Davası. 50 3. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Aynî ya da Mutlak Bir Dava mıdır? . 54 4. Eda Davası Olarak Miras Sebebiyle İstihkak Davası. 59 VI. Kısa Değerlendirme . 65 İKİNCİ BÖLÜM Davanın Tarafları ve Konusu . 67 §3. Davacı Sıfatı . 67 I. Genel Olarak. 67 II. Miras Ortaklığında Davacı Sıfatı. 73 1. Miras Ortaklığında Elbirliği İlkesi ve Zorunlu Dava Arkadaşlığı . 73 2. Miras Ortaklığında Birlikte Mirasçının Bireysel Dava Hakkı. 76 III. Mirasın Paylaşılmasından Sonraki Durum . 79 IV. Ön Mirasçı ve Art Mirasçının Davacı Sıfatı. 83 V. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davacısı Olarak Mirasçı Dışındaki Kişiler85 1. Genel Olarak . 85 2. Tereke Yöneticisinin ve Vasiyeti Yerine Getirme Görevlisinin Miras Sebebiyle İstihkak Davasında Davacı Sıfatı. 86 a)Üçüncü Kişilere Karşı. 86 b)Mirasçılara Karşı . 91 3. Mirasın Paylaşılmasından Sonra Ortaya Çıkan Gaip veya Üstün Hak Sahiplerinin Durumu . 93 4. İflas İdaresi ve Alacaklılar. 96 VI. Miras Sebebiyle İstihkak Davasında Aktif Dava Ehliyetini Haiz Olmayanlar Kişiler . 99 1. Vasiyet Alacaklısı. 99 2. Miras Payını Devralan Üçüncü Kişi (Erbteilserwerber) ve Terekeyi Satın Alanın Durumu (Erbschaftskäufer) Durumu . 100 §4. Davalı Sıfatı. 103 I. Genel Olarak. 103 II. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davalısı Olmak İçin Aranan Sübjektif Şart……………………………………………………………………………106 III. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davalısı Olmak İçin Aranan Objektif (Nesnel) Şart . 112 IV. Yargıtay Uygulaması. 115 V. Tereke Değerini Kendisine Miras Sebebiyle İstihkak Davası Açılabilecek Olan Haksız Zilyetten Devralan Üçüncü Kişinin Davalı Sıfatı. 119 VI. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Davalısı Olarak Birlikte Mirasçı. 122 VII. Miras Sebebiyle İstihkak Davasında Davalı Sıfatını Haiz Diğer Kişiler. 126 VIII. İspat Yükü. 128 §5. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Konusu . 134 I. Genel Olarak. 134 II. Tereke Mallarının Aynen İadesi. 136 III. Zilyedin İade Dışındaki Tazmin Yükümlülüğü . 137 1. İyi Niyetli Zilyedin İade Dışındaki Sorumluluğu . 138 2. Kötü Niyetli Zilyedin İade Dışındaki Sorumluluğu . 144 IV. Tereke Zilyedinin Giderlerin Tazminini Talep Etme Hakkı . 148 1. Genel Olarak. 148 2. İyi Niyetli Zilyedin Giderleri Talep Hakkı. 151 3. Kötü Niyetli Zilyedin Giderleri Talep Hakkı . 153 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Mirasçının Diğer Dava Hakları ile İlişkisi ve Kendine Has Özellikleri. 155 §6. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Mirasçının Miras Bırakandan İntikal Eden Münferit Davaları ile İlişkisi ve Diğer Miras Hukuku Davaları Karşısında Durumu. 155 I. Mirasçının Münferit Davaları (Sonderklagen, Ererbten Klagen) ve Miras Sebebiyle İstihkak davası . 155 1. Genel Olarak . 155 2. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Adi İstihkak Davası . 160 II. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Yenilik Doğuran Miras Hukuku Davaları. 164 1. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Tenkis Davası . 165 a. Sağlararası Kazandırmaların Tenkisinde. 167 b. Ölüme Bağlı Kazandırmaların Tenkisinde . 169 2. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Ölüme Bağlı Tasarrufların İptali Davası. 171 III. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Denkleştirme (İade) Davası. 173 IV. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Paylaşma Davası. 173 V. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Mirastan Yoksunluğun Tespiti Davası174 VI. Miras Sebebiyle İstihkak Davası ve Muris Muvazaası . 175 §7. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Kendine Özgü Özellikleri. 178 I. Miras Sebebiyle İstihak Davası Kapsamında Haksız Tereke Zilyedinin Bilgi Verme Yükümlülüğü. 178 II. Aynî İkame İlkesi . 181 1. Dayanağı ve Amacı . 181 2. Uygulanma Koşulları. 187 a. Tereke Aracılığıyla Edinme Şartı ( Erwerb Mit Mitteln Der Erbschaft). 188 b. İkame Değerin Hukukî İşlem ile Elde Edilmesi (rechtsgeschäftliche Surrogation) . 189 c. Hukukî İşlemin Geçerliliği . 191 d. Nedensellik (Die Kausalität) . 193 3. Aynî İkame Etkisinin Uygulanma Kapsamı ve Sonuçları. 194 a. Aynî İkame İlkesinin Uygulanma Kapsamı. 194 b. Aynî İkame İlkesinin Sonuçları. 195 III. Kazandırıcı Zamanaşımı Savunması İleri Sürme Yasağı (TMK md. 638/2) . 199 1. TMK md. 638/2’nin İşlevi. 199 2. TMK md. 638/2 Uygulamasına İlişkin Öğretide İleri Sürülen Görüşler. 203 IV. Miras Sebebiyle İstihkak Davası Kapsamında Koruma Tedbiri Alınması Talebi………………………………………………………………………………206 VI. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Zamanaşımı . 209 1. TMK md 639’da Düzenlenen Sürenin Hukukî Niteliği . 209 2. Zamanaşımının Başlangıcı. 212 3. Zamanaşımının Kesilmesi ve Durması. 215 4. İyi Niyetli Zilyede Karşı (TMK md. 639/1) . 216 a. Bir Yıllık Zamanaşımı Süresi. 217 b. On Yıllık Zamanaşımı Süresi. 218 5. Kötü Niyetli Zilyede Karşı (TMK md. 639/2). 221 6. Miras Sebebiyle İstihkak Davasının Zamanaşımı Süresinin Fiilen Kısaldığı durumlar . 223 7. Davanın Zamanaşımına Uğramasının Sonuçları. 225 VII. Görevli ve Yetkili Mahkeme. 226 SONUÇ. 228 KAYNAKÇA. 234

Açıklama

Tez (Doktora) -- İstanbul Ticaret Üniversitesi -- Kaynakça var.

Anahtar Kelimeler

Miras ve veraset_Türkiye, Inheritance and succession_Turkey

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye